ლინგვისტუსის ბლოგი

სიტყვები, ენები, ისტორიები, წიგნები, შეკითხვები და სხვ.

ადამი და მისი “ნეკნი”

with 2 comments

ბოლო სამი დღეა ერთ სიტყვას დავდევ, ძვ. ებრაულ צְלָעֹת-ს (იკითხება როგორც “ცელ’ა”) რომელიც ბიბლიის პირველწყაროში აღნიშნავს “გვერდს”. ეს სიტყვა ხუთწიგნეულის მეორე წიგნში, „გამოსვლაში“ გვხვდება თხუთმეტჯერ, სადაც ზოგან ნოეს კიდობნის გვერდია, ზოგან ოთახის გვერდი (ანუ კედელი), ზოგან მთის გვერდია (ანუ ფერდობი), ზოგან კუთხეა, ზოგან საყრდენი და როგორც ბიბლიის კომენტატორები წერენ საზოგადოდ მთლიანის არაუმნიშვნელო ნაწილს აღნიშნავსო. საინტერესო ისაა, რომ თორას პირველ წიგნში, დაბადებაში ეს სიტყვა გვხვდება სულ ორჯერ და ორივეჯერ აღნიშნავს “ნეკნს”, ბიბლიის მცხეთურ ხელნაწერში ნეკნის ნაცვლად ერთგან “ფერცხალი” წერია და მეორეგან – “გუერდი”. ჰოდა, ეს “ნეკნი” საიდან გაჩნდა არავინ იცის. ზოგი ამ “იაღლიშსაც” (კიდევ ერთი „იაღლიში“ იხილეთ აქ) წმინდა იერონიმეს მიაწერს, რომელმაც ბიბლიის ლათინურ თარგმანში, ვულგატაში ფრაზა: “უფალმა ღმერთმა ძილქუში მოჰგვარა ადამს და რა დაეძინა, გამოუღო ერთი ნეკნი და მის ადგილას ხორცი ჩაუდო” თარგმნა როგორც “tulit unam de costis eius et replevit carnem pro ea”, სადაც costa (ბრუნვაში costis) ლათინურად “გვერდიცაა” და “ნეკნიც”.

ბიბლიის თანამედროვე მკვლევარები (მაგალითად ზიონი ზევიტი და სკოტ გილბერტი) ძალზედ საინტერესო ვერსიას გვთავაზობენ צְלָעֹת-ის თარგმნასთან დაკავშირებით. კერძოდ, ისინი ამბობენ, რომ იქიდან გამომდინარე რომ ნეკნების რაოდენობა ქალებსა და მამაკაცებს შორის თანაბარია და ეცოლუციის ყველა ჩვენთვის ნაცნობ ეტაპზე მათი რიცხვი მუდამ თანაბარი იყო, „ნეკნის“ ვერსია ნაკლებადსარწმუნოა განსხვავებით ძვლისგან, რომელიც ადამიანებმა ევოლუციის ადრეულ ეტაპზე დაკარგესო. ამ ძვალს ლათინურად baculum ეწოდება და გორილების და შიმპანზეების გარდა აქვთ სხვა პრიმატებსაც, ასევე მღრღნელებს, ღამურებს და ა.შ. (ვინაიდან ამ ძვლის ქართულ თარგმანს ვერსად მივაკვლიე, გასაგები რომ გახდეს რომელ ძვალზეა საუბარი ასე ვთარგმნი: „პენისის ძვალი“). ჩამოთვლილ ძუძუმწოვრებში ეს ძვალი ხვადებს მრავალჯერადი სქესობრივი აქტის ჩატარებაში ეხმარება და ერთი სიტყვით ძალიან საჭირო ნაწილია სხეულის (არაუმნიშვნელო ნაწილი!), ჰოდა ბიბლიის ზემოხსენებული მკვლევარები ამტკიცებენ, რომ დაბადებაში მოთხრობილი ისტორია ადამიანის უძველეს დაკვირვებას წარმოადგენს: ჩვენმა წინაპრებმა ოდითგანვე შენიშნეს ამ ძვალის არარსებობა და ამგვარი ახსნა მოუძებნეს მის გაქრობასო, რაც შემოგვინახა კიდეც პლანეტის ერთ-ერთმა უძველესმა ტექსტმა, ბიბლიამო.

P. S. ზევიტს და გილბერტს სხვა არგუმენტებიც მოყავთ თავიანთ წერილში (დაინტერესებული მკითხველებისთვის წყარო: “Congenital Human Baculum Deficiency: The Generative Bone of Genesis 2:21-23,” Scott F. Gilbert & Ziony Zevit, American Journal of Medical Genetics, May 2001, Vol. 101, pp. 284-285 და ბმული). თქვენი არ ვიცი და ეს ვერსია მე სავსებით ლოგიკურად მეჩვენება.

Advertisements

Written by linguistuss

July 2, 2013 at 3:35 am

2 Responses

Subscribe to comments with RSS.

  1. ნეკ-ნი: გვერდი, კიდე, ფერდობი. ნეკ-ი (როგორც კიდეში მდებარე გვერდითა თითი)

    Beso

    July 2, 2013 at 3:53 am

  2. hm sounds legit… არადა ჯობდა მართლა ნეკნი ამოეღო – ნაკლებს ვიჯახირებდით :დ

    Cyb Mcloud

    July 7, 2013 at 4:09 pm


Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: